Prašuma Janj
O značaju prašume Janj, kako za Republiku Srpsku tako i za Evropu, najbolje govori činjenica da je to prvo prirodno dobro iz Bosne i Hercegovine uvršteno na Listu svjetske baštine UNESKO-a. Prašuma Janj je strogi prirodni rezervat unutar kojeg su zabranjeni eksploatacija šume i bilo kakva ljudska djelatnost. Najviši nivo zaštite – kategoriju Ia prema klasifikaciji Međunarodnog saveza za zaštitu prirode – ovo područje dobilo je 2021. godine.
Značaj ovog prirodnog rezervata prepoznat je i ranije, te je 1954. godine proglašen zaštićenim područjem za naučna istraživanja, dok je odlukom Vlade Republike Srpske 2012. godine stavljen pod najviši stepen zaštite.
Prašuma Janj nalazi se u zapadnom dijelu Republike Srpske, na teritoriji opštine Šipovo. Prostire se na zapadnim masivima planine Stolovaš, na nadmorskoj visini od 1180 do 1510 metara. Zauzima površinu od 295 hektara, dok samo jezgro prašume obuhvata 57,2 hektara. Ovim prirodnim rezervatom upravlja Javno preduzeće „Šume Republike Srpske“, Šumsko gazdinstvo „Gorica“ iz Šipova.
Prašumu čine stabla različite veličine i starosti, koja su nastala i razvijala se prirodnim putem, bez ljudskog uticaja. U njoj se odvijaju prirodni procesi, počevši od klijanja i rasta, pa sve do duboke starosti, ugibanja i razlaganja. Dominiraju stabla bukve, jele i smrče, a zastupljena su i stabla javora, brijesta i jasena.
Strogi prirodni rezervat „Prašuma Janj“ stavljen je pod zaštitu s ciljem očuvanja netaknutih, očuvanih i jedinstvenih šumskih ekosistema, kao područje neizmjenjenih prirodnih odlika. Uz strogi nadzor i naučno praćenje pojava i procesa u prirodi, rezervat ima i značajnu ulogu u edukaciji i obrazovanju. Posjete i boravak u prašumi Janj mogući su uz prethodnu najavu i odobrenje upravljača, kao i uz pratnju njihovog vodiča
